Sütbrod

Nergens heb ik zo veel rokende mensen gezien als in het Midden-Oosten, met misschien wel als koplopers Irak, Syrië en Egypte. Oh, en Libanon natuurlijk. In elk van de landen ligt het aantal rokers ver boven een gezond niveau. Pak em beet, tachtig of negentig procent van alle Syriërs rookt. Deel van de cultuur kan je wel zeggen. Overal rondom je roken mensen, niet alleen de ranzige geur van te zware en goedkope sigaretten hangt in de lucht. Zeker in de oude koffiehuizen, alwaar oude mannen de dag doorbrengen. Verborgen voor de warmte van buiten en verbolgen aan hun spel. Schaak of backgammon. Een donkere zware lucht hangt er. Om nooit meer weg te gaan.

Nee niet alleen de ranzige sigaretten rook is te ruiken. Ook de heerlijk zoete geur van de eveneens goedkope narghila vermengt zich in de lucht. Samen met in grote potten gezette zwarte thee, gedronken met vele lepels suiker is het een deel van de cultuur. 's Avonds wanneer de frisse avondlucht een verademing over de stad laat blazen komen allen buiten. Kleine terrasjes vullen de misschien nog wel kleinere pleintjes in de Franse wijken en oude binnenstad van Damascus. Niet alleen in Damascus is dit het avondtavereel. Hetzelfde geldt voor de straat Al-Bustaan nabij het Tahrirplein in Cairo, de oude stad in Arbil, Irak, en Tripoli, Libanon. Jong, oud, student, man, vrouw en schone dame, vermaken zich met narghila, thee, backgammon en gesprek. En geflirt, natuurlijk.

Dat roken schadelijk is, is inmiddels ronduit en algemeen bekend. De mooiste waarschuwingen voor de gevolgen vond ik tot op heden in Iran. Een mooi plaatje van een long voor, en na het roken van dat pakje appeltabak. Als icoon staat het in mijn boekenkast, en als herinnering natuurlijk.

De in Groot-Brittanië opgeleide medicus en huidig president van Syrië weet waarschijnlijk als geen ander hoe gevaarlijk het is om te roken. Daarom wil hij dan ook de nationale hobby aanpakken, maar niet echt tot groot genoegen. Niet alleen Al-Assad probeert het roken aan te pakken, hetzelfde gaat op voor Hariri en Mubarrak. Niet op een langzame manier. Nee, in een keer van geen, of haast geen, enkele restrictie op tabak en roken naar een compleet verbod in alle publieke ruimtes. Niet bepaald tot genoegen van de bevolking.

Kortom, slechte zet.

Immers een tevreden roker is geen onruststoker. Hadden ze dat nou maar geweten van te voren. Het gaat nu immers niet bepaald lekker daar. Mubarrak is weg, Al-Assad doet zijn best om in het zadel te blijven. Helaas begint zijn paard nu redelijk te bokken en te steigeren. En wat staat Libanon te wachten? Als er een land is waar het percentage rokers hoog is, is het daar wel. Met 95 procent van alle jongeren aan het nicotine-infuus. Dat beloofd nog wat, met deze ontevreden rokers. Hadden ze nou maar Nederlands gesproken, dan hadden ze in ieder geval het gezegde gekend.